Öz

Amaç: Akut gastroenteritler çocukluk çağının önemli mortalite ve morbidite nedenlerinin başında gelmektedir. Acil servise gastroenterit şikayeti ile başvuran çocuklarda enfeksiyon kontrolü ve akılcı ilaç kullanımı açısından etkenin ayrımı önemlidir. Özellikle gastroenterit salgınlarının arttığı dönemlerde yoğun başvuru olan Çocuk Acil Polikliklerinde tedavi ve takip planı için ise etken ve çocuğun klinik durumu yanında ailenin sosyal durumu da önemlidir. Bu çalışmada gastroenterit etkenleri ile birlikte hastaların sosyodemografik/klinik özellikleri ve etkenlerin CRP (C Reaktif Protein) ile ilişkisi incelenmiştir.

Gereç ve Yöntemler: Çocuk acil polikliniğine akut gastroenterit şikayetiyle başvuran 2 ay -14 yaş arasındaki 400 has-tanın katılımıyla yapıldı. CRP, hasta serumunda kantitatif olarak nefelometrik yöntemle belirlendi (1 mg/dl ve üzerindeki değer pozitif ). Ayrıca kan sayımı ve serum elektrolit düzeyleri, gaitada direkt mikroskobik inceleme ile lökosit ve parazit araştırılması, hızlı antijen testi yöntemiyle gaitada Rotavirüs ile Adenovirüs antijen tayini ve gaita kültürü yapıldı.

Bulgular: Hastaların %46’sında düşük sosyoekonomik düzey, % 29’unda kalabalık aile, %23’ünde ailede diğer bireylerde de eş zamanlı gastroenterit gözlendi ve %16’sı kreşe veya okula gitmekteydi. CRP (+)’liği kalabalık aile (p=0.043) ve kreş/okula gidenlerde (p=0.006) anlamlı derecede yüksek bulundu. Bulantı-kusma, ateş ve kanlı gaita şikayeti olanlarda CRP (+)’liği yüksek bulundu (hepsi için p<0.001 ). Gaita kültürlerinde patojen mikroorganizma saptanmadı, ateş ve kanlı gaita şikayeti ve lökositozu olan olgularda CRP (+)’ liği anlamlı derecede yüksek saptandı (p<0.001). Ayrıca CRP (+)’liği Rotavirüs, Adenovirus, ve her ikisi birlikte (+) saptanan olgularda anlamlı oranda yüksek bulundu (sırasıyla p=0.02, p=0.003, p=0.0001). Rotavirüs ve Adenovirüs pozitifliği olan olguların hastaneye yatış oranı negatif olanlara kıyasla yüksekti.

Sonuç: CRP, sıklıkla bakteriyel belirteç olarak kullanılmasına rağmen, çocuk acil servise gastroenterit semptomları ile başvuran hastalarda bakteriyel enfeksiyonlar yanında viral enfeksiyonlarda da yükselebildiğini gözlemledik.

Anahtar Kelimeler: CRP, Adenovirüs, Gastroenterit, Rotavirüs

Kaynakça

  1. Cheryl S.Y. Li, Paul K.S. Chan, Julian W. Tang. Prevalance of diarrhea viruses in hospitalized children in Hong Kong in 2008. J Med Virol 2009; 81:1903-11.
  2. Dennehy PH. Acute diarrheal disease in children: epidemiology, prevention and treatment. Infect Dis Clin North Am 2005;19:585-602.
  3. Kosek M, Bern C, Guerrant RL. The global burden of diarrhoeal disease, as estimated from studies published between 1992 and 2000. Bull World Health Organ 2003;81: 197-204.
  4. Szajewska H, Dziechciarz P. Gastrointestinal infections in pediatric population. Curr Opin Gastroenterol 2010;26:36-44.
  5. Cunliffe NA, Booth JA, Elliot C, Lowe SJ, Sopwith W, Kitchin Net al. Healthcare-associated viral gastroentritis among children in a large pediatric hospital, United Kingdom. Emerg Infect Dis 2010;16:55-62.
  6. WHO 2004 report. Diarrhoeal Diseases (Updated February 2009). http://www.who.int/vaccine_research/diseases/diarrhoeal/ en (15/05/2009).
  7. Rosenfeldt V, Vesikari T, Pang XL, Zeng SQ, Tvede M, Paerregaard A. Viral etiology and incidence of acute gastroenteritis in young children attending day-care centers. Pediatr Infect Dis J 2005; 24:962-5.
  8. Özkasap S, Yıldırım A, Yüksel S. Akut gastroenterit ve tedavisi. Klinik pediatri 2004; 3:12-18.
  9. Marcus N, Mor M, Amir L, Mimouni M, Waisman Y. The quick-read C-reactive protein test for the prediction of bacterial gastroenteritis in the pediatric emergency department. Pediatr Emerg Care 2007;23:634-7.
  10. Korczowski B, Szybist W. Serum procalsitonin and C- reactive protein in children with diarrhoea of various aetiologies. Acta Paediatr 2004;93:169-73.
  11. Liu LJ, Yang YJ, Kuo PH, Wang SM, Liu CC. Diagnostic value of bacterial stool cultures and viral antigen tests based on clinical manifestations of acute gastroenteritis in pediatric patients Eur J Clin Microbiol Infect Dis 2005;24:559-61.
  12. Tekin D.,Suskan E.,Atay G.,Belgemen T. Çocukluk çağında akut gastroenteritler, Poster 89, 1. Uludağ Pediatri Kış Kongresi 2005 20-23 Şubat Uludağ,Bursa,Türkiye
  13. Biçer S, Tunca Şahin G, Koncay B, Yavuzcan D, Gemici H, Engerek N ve ark. Çocuk acil servisinde saptanan rotavirüs gastroenteriti olgularının sıklığı . J Pediatr Inf 2008; 3:96-9.
  14. Akıncı N, Erener Ercan T, Yalman N, Eren A, Severge B, Ercan G. Akut gastroenteritli çocuklarda adenovirüs ve rotavirüs J Pediatr Inf 2007;1:98-11.
  15. Altındiş M, Beştepe G, Çeri A, Yavru S, Kalaycı S. Akut ishal yakınmalı çocuklarda rotavirüs ve enterik adenovirüs sıklığı. Suleyman Demirel Univ Tıp Fak Derg 2008; 15:17-20.
  16. Gimenez-Sanchez F, Delgado-Rubio A, Martinon-Torres F, Bernaola-Iturbe E. Rotascore Research Group. Multicenter prospecitve study analysing the role of rotavirus on acute gastroenteritis in Spain. Acta Paediatr 2010; 99:738-42.
  17. Kanra G,Kara A. ishal patogenezi. Katkı pediatri dergisi 2000;21:6-15.
  18. Ceyhan M. Viral gastroenteritler. Katkı pediatri dergisi 2000;21:30-38.
  19. Özmert E, Yurdakök K. Dünyada ve Türkiye’de İshalli Hastalıklar. Katkı Pediatri Dergisi 2000;1-5.
  20. Yurdakök K. İshalli çocuğa yaklaşım. Katkı Pediatri Dergisi 2000;21:94-104.
  21. Bulut Y., İşeri L., Akut Gastroenterit ön tanılı çocuklarda rotavirüs pozitifliği İnonu Unv Tıp Fak Derg 2003;10:143-5.
  22. Gül M, Garipardıç M, Çıracıgil P, Aral M. 0-5 yaş arası gastroenteritli çocuklarda Rotavirüs ve Adenovirüs Tip 40/41 araştırılması ANKEM Derg 2005; 19:64-67.
  23. Gürbüz F, Tezer H, Şaylı TR, Akut Gastroenterit nedeniyle hastaneye yatan hastalarda etkenler ve klinik bulgular : Epidemiyolojik Çalışma. Turkish J. Pediatr. Dis. 2010; 4: 211-8.
  24. Bates PR, Bailey AS, Wood DJ, Morris DJ, Comparative epidemiology of rotavirus, subgenus F(types 40 and 41) adenovirus, and astrovirus gastroenteritis in children. J Med Virol 1993; 39:224-8.

Telif hakkı ve lisans

Telif hakkı © 2020 Yazar(lar). Açık erişimli bu makale, orijinal çalışmaya uygun şekilde atıfta bulunulması koşuluyla, herhangi bir ortamda veya formatta sınırsız kullanım, dağıtım ve çoğaltmaya izin veren Creative Commons Atıf Lisansı (CC BY) altında dağıtılmıştır.

Nasıl atıf yapılır

1.
Kurtuluş Cankurt İ. ÇOCUKLUK ÇAĞI GASTROENTERİTLERİNİN ETKEN, SOSYODEMOGRAFİK, KLİNİK VE LABORATUVAR ÖZELLİKLERİNİN VE CRP İLE İLİŞKİSİNİN İNCELENMESİ. Turk J Pediatr Dis. 2020;14(1):51-56. https://doi.org/10.12956/tchd.522894