Öz
Amaç: Kabızlık sorunu yaşayan çocukların ve annelerinin sosyo-demografik özelliklerini, annelerin kabızlık hakkındaki gözlemlerini ve çözüm konusundaki tutumlarını belirlemektir.
Gereç ve Yöntemler: Çalışma Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Polikliniği’ne 1 Nisan 2011- 30 Nisan 2013 tarihleri arasında, kabızlık yakınması ile başvuran 12-72 ay yaş aralığında çocuğu olan 120 anne ile yapıldı. Tanımlayıcı nitelikte gerçekleştirilen çalışmanın verileri yüz yüze anket formu uygulayarak elde edildi. Veriler; sayı, yüzde ve Ki-Kare analizleriyle değerlendirildi.
Bulgular: Çalışmaya katılan çocukların %59.1’i 37-72 ay grubunda, %51.6’sı kızdı. Olguların %82.5’i ek beslenmeye altı aydan önce başlamıştı. Annelerin %61.6’sı kabızlığa eşlik eden yakınma olarak karın ağrısı, %49.1’i ağrılı dışkılama tarif etti. Ailelerinde kabızlık öyküsü olduğunu ifade eden annelerin sıklığı %61.6’di. Annelerin %67.5’i çocuklarının “sulu yemek yemediklerinden”, %19.1’i “tuvalette oturmayı istemediklerinden”, %8.3’ü “okul tuvaletine alışamadığından” dolayı kabız olduğunu düşünmekteydi. Annelerin %78.3’ü tuvalet eğitimini çocuklarına 24-36 aylıkken kazandırmaya çabaladıklarını ifade etti. Kabızlık sorununun çözümünde 12-36 ay arasında çocuğu olan annelerin %47.3’ü “kabızlık fitili”, 36-72 ay arasında çocuğu olan annelerin %49.2’si “kabızlık şurubu” kullandıklarını ifade etti.
Sonuç: Erken ek gıdaya başlama, beslenmenin niteliği, tuvalet eğitimini kazandırma yaşı, aile bireylerinde kabızlık yakınmasının olması kabızlık için risk faktörleri olarak sıralanabilir. Karın ağrısı ve sert- ağrılı dışkılama en sık görülen yakınmalardır. Ağrılı dışkılama nedeniyle tuvalete gitmeyi reddetme kabızlık döneminde sık görülen huy değişikliğidir. Kabızlık sorununun çözümünde anneler “kabızlık fitili” ve/veya” “kabızlık şurubu” kullanmaktadır. Beslenme, tuvalet eğitimi ve kabızlığın tedavisi hakkında annelerin bilgilendirilmesi sorunun çözümünü kolaylaştıracaktır.
Anahtar Kelimeler: Anne, Bilgi, Çocuk, Davranış, Kabızlık
Kaynakça
- Voskuijl WP, van Ginkel R, Benninga MA, Hart GA, Taminiau JA, Boeckxstaens GE. New insight into rectal function in pediatric defecation disorders: Disturbed rectal compliance is an essential mechanism in pediatric constipation. J Pediatr 2006;48:62-7.
- Kocaay P, Egritas O, Dalgıc B. Normal defecationpattern, frequency of constipation and factors relatedt oconstipation in Turkish children 0-6 years old. Turk J Gastroenterol 2011;22:369-75.
- Van den Berg MM, Benninga MA, Di Lorenzo C. Childhood consti- pation: A systematic review. Am J Gastroenterol 2006;101:2401-9.
- Biggs WS, Dery WH. Evaluation and treatment of constipation in infants and children. Am Fam Physician 2006;73:469-77.
- Borowitz SM, Cox DJ, Tam A, Ritterband LM, Sutphen JL, Penberthy JK. Precipitants of constipation during early childhood. J Am Board Fam Pract 2003;16:213-8.
- İnan M, Aydıner CY, Tokuç B, Aksu B, Ayvaz S, Ayhan S, et al. Factors associated with childhood constipation. J Paediatr Child Health 2007;43:700-6.
- Shekhar C, Monaghan PJ, Morris J, Issa B, Whorwell PJ, Keevil B, et al. Rome III functional constipation and irritable bowel syndrome with constipation are similar disorders within a spectrum of sensi- tization, regulated by serotonin. Gastroenterology 2013;145:749– 57.
- Özen H. Çocuklarda kabızlık ve dışkı kaçırma. Hacettepe Tıp Dergisi 2004; 35:135-42.
- Gomes RC, Maranhao HS, Pedrosa Lde F, Morais MB. Fiber and nutrients in constipated children. Gastroenterol 2003; 40:181-7.
- Ahmad T, Banez GA, Steffen RM, et al. Defecation anxiety in children with functional constipation. Am J Gastroenterol 2003; 98:267- 8.
Telif hakkı ve lisans
Telif hakkı © 2015 Yazar(lar). Açık erişimli bu makale, orijinal çalışmaya uygun şekilde atıfta bulunulması koşuluyla, herhangi bir ortamda veya formatta sınırsız kullanım, dağıtım ve çoğaltmaya izin veren Creative Commons Atıf Lisansı (CC BY) altında dağıtılmıştır.
